Home

Welkom op de website van de Clozapinepluswerkgroep. De werkgroep stelt zich tot doel het gebruik van antipsychotica in de psychiatrische praktijk te optimaliseren. Daar hoort de behandeling met clozapine bij, evenals behandeling van clozapine resistente psychosen. De werkgroep doet dat door behandelingen praktisch te ondersteunen, door het geven van voordrachten, het beantwoorden van vragen en door te publiceren. Zo wil de werkgroep kennis en kunde van collegae vergroten.
De werkgroep heeft een richtlijn geschreven voor de behandeling met clozapine.

Richtlijn

Op deze website vindt u de Richtlijn voor het gebruik van Clozapine.

Download the Guideline for the use of Clozapine.

Clozapine titration scheme for in- and outpatients

Stappenplan bij falende behandeling met ap en in het bijzonder clozapine

Nederlandstalige vragenlijst voor bijwerkingen van clozapine: de GASS-C-R-NL

I.C.-formulier als bloedcontroles na 1 jaar minder frequent gewenst zijn

Protocol

Download hier het protocol voor het behandelen van clozapine.

Vraag en antwoord

Voor het stellen van vragen kunt u het formulier op deze pagina gebruiken.

Enige vragen die eerder beantwoord zijn kunt u hier vinden.

Activiteiten

Zie de activiteiten voor alle informatie.

Volgende data:
11 februari 2022
20 mei 2022
16 september 2022
25 november 2022

Nieuws

Moeten er voorzorgsmaatregelen genomen worden als je patiënten met clozapine gevaccineerd worden?

Begin april 2022 verscheen onze publicatie over het effect van vaccinatie tegen COVID-19 op leukocyten en op clozapine bloedspiegels. Moeten er voorzorgsmaatregelen genomen worden als je patiënten met clozapine gevaccineerd worden? Het artikel is te vinden in de Acta Psychiatrica Scandinavica, aanvankelijk online onder DOI: 10.1111/acps.13428 (later in gedrukte vorm). De titel is “Clozapine and COVID-19 Vaccination: Effects on blood levels and leukocytes. An observational cohort study” door Selene Veerman, Timo Moscou, Jan Bogers, Dan Cohen en Peter Schulte.

Zie verder bij publicaties.

COVID-19 en ernstige psychiatrische aandoeningen, in het bijzonder bij clozapinegebruik

Via de Q&A service op onze site worden veel vragen gesteld gerelateerd aan COVID-19. In ons artikel in het Tijdschrift Voor Psychiatrie en in Psychopharmacology vindt u informatie over risico’s van infectie met SARS-CoV-2 bij patiënten met een ernstige psychiatrische aandoening (EPA), schizofreniespectrumstoornis (SSS) en bij patiënten die clozapine gebruiken. Er wordt advies gegeven over controle van de clozapineplasmaspiegel en leukocyten met differentiatie bij COVID-19 en na vaccinatie en over te nemen maatregelen.

Selene RT Veerman, Jan PAM Bogers, Dan Cohen, Peter FJ Schulte. COVID-19: Risks, Complications, and Monitoring in Patients on Clozapine. Pharmacopsychiatry Sep 2021. DOI 10.1055/a-1562-2521.

SRT Veerman, JPAM Bogers, D Cohen, PFJ Schulte. COVID-19 en ernstige psychiatrische aandoeningen, in het bijzonder bij clozapinegebruik. Tijdschrift Voor Psychiatrie 2021;63(7):499-508 https://www.tijdschriftvoorpsychiatrie.nl/assets/articles/63-2021-7-8-artikel-veerman.pdf

Ria van der Heijdenprijs

Vrijdag 29 november 2019 werd in het UMC in Utrecht, op de jubileum dag (35 jaar) van Ypsilon, de Ria van der Heijdenprijs uitgereikt. 14 initiatieven waren genomineerd. De prijs werd gezamenlijk gewonnen door de 3 groepen van de triade: de patiënten (Anoiksis), de familieleden (Ypsilon) en de behandelaars (vertegenwoordigd door Wiepke Cahn van het UMCU). Zij delen de prijs. Bovendien werden 2 aanmoedigingsprijzen toegekend. Eén daarvan ging naar onze Clozapine Plus Werkgroep. In de motivering werden alle prestaties van onze groep nog eens gememoreerd. Bert Bakker en Jan Bogers waren er namens het bestuur om de prijs in ontvangst te nemen.

Daniël van Dijk krijgt onderscheiding

28 juni, heeft onze voorzitter Daniël van Dijk uit de hand van Dr. Alan Ralston, lid van het bestuur van de NVvP, de onderscheiding lid van verdienste mogen ontvangen. Met deze onderscheiding werd Daniël geëerd voor zijn grote en waardevolle inspanning als voorzitter van onze werkgroep. Alan Ralston sprak daarbij ook zijn waardering en erkenning uit voor de werkgroep als geheel. De door de CPW eind jaren negentig opgestelde en steeds geactualiseerde richtlijn voor clozapinebehandeling heeft in Nederland autoritatieve status en wordt in bijna alle Nederlandse artikelen over clozapine, door de schizofrenierichtlijn en het Farmacotherapeutisch Kompas geciteerd. Samen met de rest van het bestuur van de CPW heeft Daniël in de eerste jaren via symposia en workshops op het voorjaarscongres van de NVvP en talrijke bijscholingen bij GGZ-instellingen, de kennis over clozapine bij Nederlandse psychiaters vergroot. Daarnaast heeft hij het bestuur aangespoord om in nationale en internationale tijdschriften over clozapine te publiceren en bij te dragen aan klinisch onderzoek op dat gebied. Een belangrijke ontwikkeling was het opzetten van een vraag- en antwoordservice op de site van de CPW. Andere ontwikkelingen waren de aandacht voor opleiding van AIOS psychiatrie en van verpleegkundigen en verpleegkundig specialisten en het maken van de informatiefolder over clozapine voor patiënten en betrokkenen, recent bewerkt voor de laaggeletterden onder de patiënten, waarbij ook een kort animatiefilmpje gemaakt werd. De clozapine plus werkgroep zette dit bijzonder middel weer op de kaart, en clozapine heeft zijn verdiende plaats gekregen binnen de behandeling van psychiatrische aandoeningen.

Alan Ralston: “Daarmee heb jij, Daniël, enorm bijgedragen aan het heil van hen aan welker belangen onze tak van wetenschap gewijd is, en daarom reik ik je graag namens de Nederlandse Vereniging van Psychiatrie de onderscheiding Lid van Verdienste uit.”

Informatie over clozapine voor iedereen die houdt van ‘makkelijk lezen’ (VGZ)

De werkgroep heeft de folder met informatie voor cliënten, familieleden of andere betrokkenen laten aanpassen naar een versie ‘makkelijk lezen’, speciaal voor mensen met een verstandelijke beperking, en bovendien een voor zichzelf sprekend filmpje laten maken waarin belangrijke informatie nog eens eenvoudig wordt uitgebeeld. De folder en het filmpje zijn te vinden onder publicaties.

Bent u al voorbereid op veilig voorschrijven van clozapine?

De Clozapine Plus Werkgroep organiseert jaarlijks samen met de Hogeschool Utrecht een training voor voorschrijvers van clozapine. De training is bedoeld voor voorschrijvers die willen starten met, of zich verder willen bekwamen in, het voorschrijven van clozapine. Ter voorbereiding op de training zullen deelnemers literatuur bestuderen en opdrachten maken. De trainingsmiddag bestaat uit een korte presentatie en het nabespreken van de voorbereidende opdrachten. De training wordt afgesloten met een afrondende toets. Na afronding van de training en het behalen van de afrondingstoets, ontvangen deelnemers een bewijs van deelname van de Hogeschool Utrecht. Voor de training is accreditatie bij het VSR en NVvP aangevraagd. Voor vragen kunt u contact opnemen via de vraag-antwoord functie op onze website of met Ilse van Haren, contactpersoon van de Hogeschool Utrecht (ilse.vanharen@hu.nl).

Dried blood spots voor spiegel Clozapine

De techniek van ‘dried blood spots’ (DBS) voor het bepalen van een clozapine spiegel is beschikbaar gekomen in het laboratorium van het UMC Groningen (klinische farmacie en farmacologie). Dat betekent dat uit een paar druppels bloed uit een vingerprik (capillair bloed), opgevangen op filterpapier, een clozapine spiegel kan worden bepaald. De techniek kan een uitkomst zijn voor patiënten die zich perse niet veneus willen laten prikken of die slecht te prikken zijn.

Hoe dat gaat, en hoe de aanvraag verloopt staat vermeld op de site van het UMCG, www.umcg.nl/bepalingenwijzer. Dan vind je daar de in te vullen velden:
Zoek op afdeling: “Klinische farmacie en farmacologie”; zoek op materialen: “bloedspot DBS”; zoek op omschrijving: “clozapine”. Dan vind je daar het aanvraagformulier en nadere instructies.

Lidmaatschap CPW voor verpleegkundig specialisten

Omdat toenemend verpleegkundig specialisten betrokken zijn bij medicamenteuze behandelingen, ook met clozapine en andere antipsychotica, is een lidmaatschap van de CPW ook voor hen mogelijk. Zij betalen dan een gereduceerde lidmaatschapscontributie van €30,–